Λαϊκά παραμύθια-μύθοι


Η μέθοδος επικεντρώνεται στη χρήση της Τέχνης και του Πολιτισμού και πιο συγκεκριμένα στην αφήγηση, για να βελτιώσει την εκπαιδευτική διαδικασία και να ενισχύσει τους κοινωνικούς δεσμούς στη σύγχρονη διαπολιτισμική τάξη. Μια τέτοια εναλλακτική, μη γνωστική μέθοδος, μπορεί να εφαρμοστεί σε κάθε εκπαιδευτικό επίπεδο και  σε κάθε τάξη του δημοτικού σχολείου. Η αφήγηση μπορεί να περιλαμβάνει πολλές άλλες μορφές δημιουργικής έκφρασης αλλά το βασικό χαρακτηριστικό της  είναι η μάθηση μέσω της αφήγησης και η δυνατότητα να επικοινωνήσεις με άλλους μέσω μιας ιστορίας και παράλληλα να μάθεις από τη δημιουργία μιας ιστορίας που θα αποτελέσει βασικό μέρος της εκπαιδευτικής μεθόδου.

Το πρόγραμμα χρησιμοποιεί ως αφετηρία τα παραμύθια  και τους μύθους από την προφορική παράδοση της κουλτούρας του παιδιού με προσφυγικό/μεταναστευτικό/μειονοτικό υπόβαθρο και σχεδιάζει διάφορες δραστηριότητες  βάση αυτών. Η αφήγηση και η εξιστόρηση μπορούν να εφαρμοστούν διαθεματικά και σε σχεδόν όλα τα μαθήματα και τα εκπαιδευτικά θέματα. Επίσης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί από κάθε κοινωνική ομάδα κάθε ηλικίας. Μπορεί να προσαρμοστεί σε όλες τις ηλικίες και τις ομάδες ατόμων.

Τα μέσα που απαιτούνται για τη μέθοδο προέρχονται από τις Τέχνες γενικότερα και συγκεκριμένα από τις θεατρικές και αφηγηματικές τεχνικές. Γίνεται χρήση πινάκων ζωγραφικής, εικόνων, διαφάνειών και των  νέων τεχνολογίων (όπως βίντεο, κλπ). Πλήθος στοιχείων μπορούν  να αναζητηθούν σε σχέση με το αντικείμενο του μαθήματος και την ικανότητας τους να μεταφέρουν γνώση.

Το πρόγραμμα πρόκειται να αναβαθμίσει τη μεθοδολογία που εφαρμόστηκε στα πλαίσια του «Cultural Luggage» του προγράμματος Creative Europe (www.cultureluggage.eu) το οποίο επικεντρώνεται στη χρήση παραμυθιών και μύθων ως μέσο βελτίωσης της διαπολιτισμικής αντίληψης. Εφαρμοσμένο στο σχολικό πλαίσιο, θα δώσει τη δυνατότητα στα παιδιά να προάγουν και να δώσουν αξία στον πολιτισμό και τη γλώσσα τους. Οι δραστηριότητες που περιλαμβάνονται σε αυτή τη μέθοδο συμπεριλαμβάνουν τα ακόλουθα :

  • Συγκέντρωση παραμυθιών και μύθων από τους μαθητές της τάξης σαν ομαδική εργασία. Κάθε παιδί θα φέρει παραμύθια που θα συγκεντρώσει από την οικογένεια ή την κοινότητά του.
  • Αφήγηση από τα παιδιά που θα συλλέξουν τους μύθους στη γλώσσα τους και στη γλώσσα διδασκαλίας.
  • Ζωγραφική. Τα παιδιά ζωγραφίζουν ένα χαρακτήρα που τους άρεσε περισσότερο από το μύθο.
  • Ομαδική αφήγηση του μύθο, όπου κάθε παιδί θα αφηγηθεί ένα μέρος της ιστορίας.
  • Αυτοσχεδιασμός και δραματοποίηση με βάση την ιστορία (το ταξίδι, η κατάκτηση, το ξεπέρασμα των εμποδίων κλπ). Αυτό μπορεί να έχει σχέση με τις εμπειρίες των παιδιών με μεταναστευτικό/προσφυγικό/μειονοτικό υπόβαθρο. Η συζήτηση στην τάξη ξεκινάει με αυτά τα θέματα.
  • Ανάπτυξη μιας θεατρικής παράστασης βάση ενός παραμυθιού. Δραματοποίηση των παραμυθιών, μοίρασμα των ρόλων δημιουργία διαλόγων, κλπ.

Μια δραστηριότητα που βασίζεται  στα παραμύθια μπορεί να περάσει από όλα τα στάδια που αναφέρθηκαν παραπάνω ή μόνο από μερικά από αυτά. Το πρόγραμμα έχει στόχο να προσαρμόσει τις προαναφερόμενες μεθόδους για να τις χρησιμοποιήσει στα πολυπολιτισμικά σχολεία και να δημιουργήσει έναν οδηγό/εγχειρίδιο.

Επίσης, το πρόγραμμα στοχεύει να διοργανώσει εκπαίδευση των εκπαιδευτικών για να αναβαθμίσει τη μέθοδο. Η εκπαίδευση θα πραγματοποιηθεί δια ζώσης και μέσω e-learning με συμμετέχοντες από όλη την Ευρώπη. Οι μέθοδοι θα εφαρμοστούν σε σχολεία, σε πολιτιστικά/κοινοτικά κέντρα και θα αναπτυχθούν δίκτυα χάραξης πολιτικής που θα προωθήσουν την αναβάθμιση/εκσυγχρονισμό.

Βασικές αρχές

  • Να γίνει το σχολικό περιβάλλον ένα  ελκυστικό μέρος όπου οι εκπαιδευτικοί και οι μαθητές θα μπορούν πραγματικά να μοιραστούν τα όνειρα τους.

  • Να συνδεθεί η γνώση με τη φαντασία, τη δημιουργικότητα και την απόλαυση, ώστε οι μαθητές να ανακαλύψουν πιο ενδιαφέρουσες διαδρομές γεμάτες εικόνες και περιπέτειες.

  • Να ενθαρρυνθούν οι εκπαιδευτικοί να επαναξιολογήσουν το ρόλο τους στην εκπαιδευτική διαδικασία.

  • Να δημιουργηθεί ένα νέο είδος σχέσης μεταξύ του εκπαιδευτικού και του μαθητή.

  • Να βοηθηθούν οι μαθητές ώστε να εξερευνήσουν τα ταλέντα και τις κλίσεις τους.

  • Να αναπτυχθεί η κρίση και η κριτική σκέψη.

  • Να αναπτυχθούν οι κοινωνικές αξίες που ενθαρρύνουν την επικοινωνία, τη συντροφικότητα και τη συνεργασία.